Türkçe русский English
logo

Gelecek Tüp Bebek Merkezi

+90 (242) 324 25 26

TESTİS DOKUSUNDAN SPERM HÜCRESİ ARAMA İŞLEMLERİ (TESA / MIKRO TESE)


İlk olarak 1985 yılında (ilk başarılı tüp bebek tedavisinden 7 yıl sonra) azoospermi (menide hiç sperm bulunmaması durumu) olan erkeğin epididimis adı verilen sperm kanalından sperm elde edilerek klasik tüp bebek yöntemi (IVF) ile başarılı gebelik gerçekleşmiştir. Bundan 8 yıl sonra ilk mikroenjeksiyon işlemi yapıldı. Aynı yıl, menide sperm hücresi bulunmayan hastalarda testisten elde edilen sperm kullanılarak başarılı gebelik gerçekleşti. Bu başarı, ümitsiz bekleyiş içindeki birçok çift için de yeni bir umut ışığı anlamına geliyordu.

Menide sperm hücresinin hiç bulunmadığı durumlarda doğrudan testis dokusundan (TESA/TESE) veya epididim denen sperm kanalından (PESA: percutaneous epidydimal sperm aspiration) sperm arama işlemi yapılmaktadır. Eğer menide sperm bulunmamasının nedeni kanallarda tıkanma ise, TESA ve TESE gibi işlemlerde sperm hücresi bulma olasılığı %100’dür. Eğer tıkanma dışı nedenler söz konusu ise bu oran %50 dolayındadır. Maalesef, TESA veya TESE işleminde sperm bulunup bulunamayacağını önceden gösteren herhangi bir klinik veya laboratuvar belirteci yoktur. Hatta daha önce yapılan işlemde sperm bulunmuş olmasına rağmen mükerrer işlem gerektiğinde %10 olasılıkla hücre saptanamayabilir. Bunun aksine, bir kez yapılmış testis biyopsisinde sperm çıkmaması, testislerde sperm olmadığını ekarte ettirmez. Eğer mükerrer biyopsi işlemi yapılacaksa en az 6 ay ara verilmesinde yarar vardır.

TESA (Testicular sperm aspiration): Hemen hemen her zaman lokal anestezi ile uygulanır. İnce bir iğne ile testis dokusundan negatif basınçla elde edilen sıvı mikroskop altında incelenerek hücre saptanmaya çalışılır. Hücre bulunursa dondurularak saklanır ve mikroenjeksiyon işlemi sırasında çözülerek kullanılabilir.

TESE (Testicular sperm extraction): Çoğu zaman lokal anestezi ile, nadiren genel anestezi altında yapılan bir işlemdir. Testis üzerinde küçük bir kesi yapıldıktan sonra çeşitli alanlardan minik doku örnekleri alınarak mikroskop altında incelemeye tabi tutulur. Testiste sperm hücresi yerel olarak üretilebileceği için, birden fazla bölgeden parça almak şansı arttırır. Hücre bulunursa dondurularak saklanır ve mikroenjeksiyon işlemi sırasında çözülerek kullanılabilir.

TESE işlemi mikroenjeksiyon tedavi sürecinde de yapılabilir. Bununla birlikte varolan bütün yumurtalara yetecek kadar canlı sperm bulup biriktirmek bazen zaman alabilir. Mikroenjeksiyonun geciktirilmesi de döllenmeyi ve embriyo kalitesini olumsuz yönde etkileyebilir.Bu nedenle sperm bulma şansının düşük olduğundan şüphelenilen olgularda yumurta toplama işleminden en az 8 saat önce TESE yapılmalıdır.

Açık biyopsilerin (TESE) potansiyel yan etkileri: kanama, iltihap, tamir dokusu oluşumuna bağlı dokuda gerilme (fibrozis), doku kanlanmasının bozulması (devaskülarizasyon). Çok nadiren fibrozis vs. testiste geriye dönüşsüz hasara yol açabilir ve mükerrer TESE işlemini imkansızlaştırabilir.

Tüp bebek tedavilerinde testisten elde edilen taze veya dondurulmuş-çözülmüş spermatozoa kullanılması döllenme ve gebelik olasılığını değiştirmemektedir. Fakat ister taze ister dondurulmuş sperm kullanılsın, hareketli olanların seçilmesi hem döllenme hem de gebelik oranlarını arttırmaktadır.

Klinefelter sendromu adı verilen 47,XXY kromozom yapısına sahip olan erkeklerin de yaklaşık yarısında testiküler sperm bulunabilmektedir. Benzer şekilde, daha önce inmemiş testis ameliyatı geçirmiş azospermik hastaların da yaklaşık yarısında testiküler sperm elde edilebilmektedir.

MİKROTESE: Mikrodiseksiyon TESE adı da verilen bu işlemde testisten parça alma işlemi tavandan asılı özel bir mikroskop altında yapılmaktadır. Ameliyat mikroskobunda müstakil seminifer tübüller görülebilmektedir. Aktif sperm üretimi olan daha büyük hacimdeki germ hücreleri bazı tübüllerin daha beyaz ve donuk görünmesine neden olmaktadır. Bu yöntemin uygulandığı ilk çalışmalarda daha yüksek sperm elde etme oranı bildirmişse de bu yeni yöntemin herhangi bir üstünlüğü olmadığını gösteren çalışmalar da vardır.

ENZİMATİK SİNDİRME: TESE ile elde edilen doku parçalarının bazı enzimler içeren vasatlar içinde bekletilmesi sonrasında sperm bulma olasılığının arttığına dair çalışmalar yayımlanmıştır. Fakat bu konu da kesinlik kazanmamış yöntemler arasındadır. Zira enzimatik sindirmenin herhangi bir olumlu etkisinin olmadığı bildiren çalışmalar da vardır.




  © Gelecek Tüp Bebek Merkezi - 2015 - Tüm Hakları Saklıdır